Już w średniowieczu Görlitz, miasto położone przy ważnym szlaku handlowym Via Regia, słynęło jako miejsce o ponadregionalnym znaczeniu. Przez Dolny Rynek, dzisiejszą atrakcję turystyczną, odbywał się transport cennych towarów. Tutaj spotykali się kupcy i pielgrzymi, tutaj kwitł handel wszelkimi dobrami przywożonymi z najdalszych krańców Europy oraz urzędem, niezwykle cenną w tamtym czasie rośliną barwierską. To właśnie handel stał się podstawą ekonomicznego sukcesu miasta, które już w XIV wieku cieszyło się licznymi przywilejami handlowymi, od prawa monetarnego i drogowego po prawo warzenia piwa i prawo solne. O randze miasta i możliwościach jego mieszkańców świadczy przynależność do słynnego Związku Sześciu Miast, założonego w 1346 roku dla ochrony interesów miast kupieckich na Łużycach. Bogate, mądrze zarządzane Görlitz przez lata budowało swoją pozycję, doskonale radząc sobie z cywilizacyjnymi i politycznymi zmianami zachodzącymi przez wieki w Europie. W 1945 roku polityka wielkich mocarstw podzieliła miasto. Jego prawobrzeżna część dała początek dzisiejszemu Zgorzelcowi, zaś przecinająca miasto Nysa Łużycka została rzeką graniczną między Polską a Niemcami.
Zgorzelec to jedno z nielicznych w Europie miast podzielonych. Jego najbliższym sąsiadem, a zarazem naturalnym miastem bliźniaczym jest niemieckie Görlitz, perła architektury i jedno z najatrakcyjniejszych miast turystycznych wschodnich Niemiec. Od 1998 r. razem tworzą jedyne w swoim rodzaju Europa-Miasto Zgorzelec/Görlitz, proklamowane dla podkreślenia łączących je partnerskich stosunków. Razem stanowią też miejsce, gdzie spotykają się dwa światy, które razem tworzą prawdziwy wielonarodowy tygiel kultur, tradycji i charakterów. Görlitz, z jego liczącymi już przeszło 900 lat, bogatymi tradycjami kulturowymi i mieszczańskimi oraz przebogatą architekturą, w której odnaleźć można przykłady budownictwa od średniowiecza po współczesność oraz Zgorzelec liczący niespełna 70 lat, nowoczesny i dynamiczny, wciąż zmieniający swoje oblicze, po polsku gościnny i przedsiębiorczy, są niczym laboratorium europejskiej integracji.
Porozumienie o utworzeniu drugiego przejścia granicznego Zgorzelec – Görlitz, zawarte w marcu 2002 r. przez Rządy Rzeczypospolitej Polskiej i Republiki Federalnej Niemiec, umożliwiło odbudowę zniszczonego pod koniec wojny Mostu Staromiejskiego. Oddany do użytku w 2004 roku, znowu spina dwa brzegi Nysy, symbolizując partnerstwo i zbliżenie podzielonych granicą miast. Most stał się także impulsem do zmian, jakie nastąpiły na polskim brzegu Nysy, gdzie niedługo po rozpoczęciu jego budowy ruszyły pierwsze prace związane z rewitalizacją miasta. Przywróciły one dawną urodę, najstarszej, historycznie ukształtowanej części miasta – Przedmieściu Nyskiemu. Dzisiaj to reprezentacyjny ciąg turystyczno – rekreacyjny z ciekawą ofertą gastronomiczną, handlową i kulturalną. To piękna wizytówka Zgorzelca i ulubione miejsce spotkań mieszkańców obu nadnyskich miast i ich gości, a także wzorzec dla kolejnych etapów rewitalizacji, które w następnej kolejności obejmą śródmieście Zgorzelca.
Wzrost zapotrzebowania na mieszkania w okresie industrializacji Görlitz stał się impulsem do zwiększenia budownictwa mieszkaniowego w prawobrzeżnej części miasta, która po wojnie została przyłączona do Polski. Pod koniec XIX wieku w dzisiejszym Śródmieściu Zgorzelca oraz w południowej części miasta – Ujeździe, powstały piętrowe kamienice i wille, które obok zabudowy jednorodzinnej z tego okresu oraz zabudowy wielo- i jednorodzinnej lat międzywojennych, stanowią o architektonicznej urodzie miasta, wciąż widocznej pomimo upływu czasu. To właśnie wtedy powstały najpiękniejsze zgorzeleckie kamienice przy ulicach: Staszica, Domańskiego, Wolności, Bohaterów Getta, Daszyńskiego oraz gmach Królewskiej Szkoły Budowy Maszyn i Rzemiosł Budowlanych, dzisiejsza siedziba Liceum Ogólnokształcącego im. Braci Śniadeckich.
Nieco później, w latach 1906-1907 wzniesiono pierwsze budynki przy ul. Sienkiewicza, z nowoczesnymi mieszkaniami wyposażonymi w łazienkę, a niedługo potem, na sąsiadującym z Przedmieściem Nyskim Kruczym Wzgórzu, rozpoczęto budowę tzw. domów bliźniaczych. Mniej więcej w tym samym czasie powstał też ciąg późno secesyjnych kamienic przy dzisiejszej ul. Warszawskiej, a w latach 20. XX-wieku na terenie leżącym pomiędzy dzisiejszymi ulicami Traugutta i Broniewskiego wybudowano osiedle domów mieszkalnych. Dzięki staraniom obecnych właścicieli, wspieranych dotacjami przez władze miasta, zabudowa śródmieścia powoli odzyskuje dawną urodę.
Zgorzelec, to doskonała baza wypadowa dla miłośników zabytków, historii oraz aktywnego wypoczynku. Jego największe atuty to urokliwe Przedmieście Nyskie z restauracjami i kawiarniami, liczne zabytki sąsiedniego Görlitz, trasy rowerowe i nowoczesne obiekty sportowe, które w Zgorzelcu są naprawdę na każdym kroku. W mieście nie brakuje też bezpiecznych i nowoczesnych placów zabaw dla najmłodszych, a tuż obok nowoczesnego Stadionu Miejskiego powstaje właśnie Centrum Sportów Ekstremalnych ze skateparkiem.
Idealnym miejscem aktywnego wypoczynku i rekreacji jest rozciągający się wokół Miejskiego Domu Kultury park miejski im. Andrzeja Błachańca, jeden z najciekawszych pod względem przyrodniczym i krajobrazowym parków w Polsce. Położony w pobliżu rzeki, na urozmaiconym terenie, harmonijnie łączy subtelną urodę łąk i lasów nizinnych ze sztucznie utworzonymi krajobrazami typowymi dla terenów górzystych, które tworzy roślinność porastająca skalne podłoże dawnych wyrobisk kamienia. Ta różnorodność wraz z ukrytymi wśród zieleni, malowniczymi stawami parkowymi, stanowi o atrakcyjności i niepowtarzalnym uroku parku.
Szansę na wypoczynek na łonie natury daje także odwiedzającym Zgorzelec bliskość Izerów, Karkonoszy i Gór Żytawskich oraz pobliski zalew Witka czy niemieckie Berzdorfer See.
Zgorzelec leży przy europejskiej trasie E-40 łączącej Wschód i Zachód Europy i drodze DW352 łączącej się z drogami biegnącymi z północy na południe kontynentu. Miasto posiada także połączenie z siecią kolei niemieckich, a blisko położone lotniska międzynarodowe w Berlinie (2 h), Dreźnie (1,5 h), Pradze (2,5 h) i Wrocławiu (2 h) zapewniają komunikację lotniczą. Komunikacja to jeden z jego największych atutów.
Miasto ma duży potencjał inwestycyjny, a bliskość granic czeskiej i niemieckiej stwarza bardzo dobre warunki dla rozwoju międzynarodowej współpracy gospodarczej. To właśnie położenie sprawia, że Zgorzelec jest dzisiaj jednym z najciekawszych regionów inwestycyjnych w Polsce. Doceniają to przedsiębiorcy tacy jak np. Citronex, uznana firma spedycyjna i logistyczna, a zarazem lider w imporcie bananów w tej części Europy, który właśnie tutaj buduje największą w Europie dojrzewalnię tych owoców. Wielkie sukcesy odnosi zgorzelecka spółka Savex uznana na rynku polskim i w krajach Europy Zachodniej specjalizująca się w budowie i remontach chłodni kominowych i kominów.
Zgorzelec jest otwarty na rozwój. Miejskie plany zagospodarowania przestrzennego obejmują aż 85% obszaru miasta, co ułatwia planowanie inwestycji. Na przedsiębiorców czekają tutaj atrakcyjne tereny inwestycyjne, których łączna powierzchnia wynosi blisko 100 hektarów. Z racji wyjątkowego położenia oraz bezpośredniego sąsiedztwa bogatego w zabytki Görlitz, miasto szczególnie warto polecić przedsiębiorcom zainteresowanym inwestowaniem w turystykę, hotelarstwo i gastronomię, ale nie tylko…
W południowej dzielnicy Zgorzelca, noszącej nazwę Ujazd, wytyczono 40 hektarów terenów inwestycyjnych przeznaczonych pod działalność przemysłową, wytwórczą, usługową lub handlową. Prawie połowa tych terenów to Podstrefa Zgorzelec należąca do Kamiennogórskiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej, na terenie której możliwe jest prowadzenie działalności produkcyjno – usługowej. Inwestujący w podstrefie mogą liczyć na atrakcyjne warunki oraz na pomoc ze strony administracji samorządowej i rządowej.
Eksperci szacują, że wielkość nakładów inwestycyjnych na tym terenie może sięgnąć nawet 150 mln zł i przynieść ok. 400 nowych miejsc pracy w samej podstrefie, a jak wynika ze statystyk, każde 100 miejsc pracy utworzonych w Strefie oznacza powstanie średnio 25 kolejnych etatów w jej okolicy. To szansa na ograniczenie bezrobocia, zatrudnienie dla młodych oraz zachęta do powrotu dla kończących studia. Doświadczenia innych miast pokazują też, że wraz z pojawiającymi się dzięki strefie zakładami, w okolicy rośnie zapotrzebowanie na usługi i rozwija się hotelarstwo, gastronomia, handel. Na sąsiedztwie podstrefy skorzystaliby, więc także przedsiębiorcy prowadzący w Zgorzelcu swoje firmy i co za tym idzie, mieszkańcy, bo większy popyt na usługi skutkowałby większą ilością etatów w usługach. Podstrefa to impuls do rozwoju.
